Rzeszowszczyzna i powiat rzeszowski

Pytanie: Czy nazwy powiatu (np. powiat rzeszowski) zapisujemy wielką czy małą literą? Jak jest poprawnie: „Wczoraj obradowali radni powiatu rzeszowskiego (czy Powiatu Rzeszowskiego)”?; „O tym poinformował nas starosta powiatu rzeszowskiego (czy Powiatu Rzeszowskiego)”?. Osobiście byłabym zwolenniczką małych liter w tym zapisie, ale nie wiem, czy jest to właściwe.
 
Prof. Urszula Sokólska: Przepisy ortograficzne mówią, że nazwy jednostek administracyjnych współczesnych i historycznych, wyodrębnionych w strukturach kościelnych i państwowych, np.: województwo krakowskie, gmina warszawska, powiat rzeszowski, ziemia białostocka, diecezja białostocka, archidiecezja poznańska, gmina Sztabin itd., piszemy małą literą. Wielką literą piszemy nazwy regionów, np. Rzeszowszczyzna, Białostocczyzna, Wielkopolska.

V Podlaskie Akademickie Mistrzostwa

Pytanie: Czy dopuszczalne jest umieszczanie w tekście liczebników w postaci cyfrowej, np. „V Podlaskie Akademickie Mistrzostwa”?

Prof. Urszula Sokólska: Oczywiście, że dopuszczalne. Nawet wskazane.

Płowożółty, jasno nakrapiany, niebiesko-zielony

Pytanie: Ostatnio dużą trudność sprawia mi pisownia przymiotników: płowożółte, jasno nakrapiane, niebiesko-zielone. Czy istnieje jakaś zasada wyjaśniająca, kiedy wyrazy tego typu pisze się łącznie, rozdzielnie, a kiedy przez łącznik?

Prof. Urszula Sokólska: Przymiotniki zbudowane z dwóch członów równorzędnych znaczeniowo zawsze piszemy z łącznikiem (bądź dywizem, nie zaś: myślnikiem). Istotną wskazówką pomocną w rozstrzygnięciu wątpliwości jest możliwość zastąpienia dywizu spójnikiem i, np. niebiesko-zielony = niebieski i zielony; konferencja studencko-doktorancka = studencka i doktorancka; biało-czerwony = biały i czerwony; spożywczo-przemysłowy = spożywczy i przemysłowy;  czerwono-brunatny = czerwony i brunatny; społeczno-polityczny = społeczny i polityczny. Łącznie z kolei piszemy przymiotniki złożone z członów nierównorzędnych znaczeniowo,  tzn. takich, w których znaczenie główne wyrazu zawarte jest w członie drugim, natomiast człon pierwszy to znaczenie jedynie dookreśla, np. płowożółty = żółty o płowym odcieniu; jasnozielony = zielony o jasnym odcieniu; czerwonobrunatny = brunatny o czerwonawym odcieniu; niebieskozielony = zielony o niebieskawym odcieniu; spożywczoprzemysłowy = dotyczący przemysłu spożywczego; społecznopolityczny = dotyczący polityki społecznej. Połączenia, w których pierwszy człon jest przysłówkiem, a drugi imiesłowem lub przymiotnikiem określanym przez ten przysłówek, traktować należy jako zestawienia i pisać rozdzielnie, np.: czerwono pręgowane, dziko rosnący, jednakowo brzmiący, świeżo malowane, lśniąco biały. Niektóre wyrażenia tego typu uległy jednak terminologizacji i scaliły się, np.  jasnowidzący = jasnowidz; dalekobieżny pociąg = pociąg kursujący na długiej trasie, przebywający długie odległości; płyta długogrająca = longplay; stal szybkotnąca = stal narzędziowa zachowująca dużą twardość w temperaturze do 600 C, nadająca się na narzędzia do obróbki skrawaniem; stal niskostopowa =  stal o małej zawartości składników stopowych. Aby więc nie popełnić błędu ortograficznego, trzeba pamiętać, które określenie jest pojęciem specjalistycznym, a które nie.

W sprawie "j"

Pytanie: Czy mogliby Państwo wskazać datę, kiedy historycznie nastąpiła zamiana pisowni wyrazów z literą j na pisownię z literą i? Wiem, że latach przedwojennych nazwa notariusz była pisana jako notarjusz, a stadionjako stadjon itd.

 Potrzebny jest mi dokument formalny do Sądu w związku z zakwestionowaniem imienia pradziadka, którego imię w niektórych dokumentach zapisywane jest w postaci Zenobjusz, w innych natomiast – Zenobiusz. Według sądu są to różne imiona, a według mnie nastąpiła tylko zmiana pisowni z j na i. Chyba że się mylę?

Prof. Urszula Sokólska: Ostateczne uporządkowanie zasad pisania liter i- j po spółgłoskach za zgodą Komitetu Ortograficznego nastąpiło w roku 1936. Na podstawie wniosku, który do Komitetu złożyli profesorowie: Stanisław Jodłowski, Adam Kleczkowski, Kazimierz Nitsch, przyjęto zasadę pisania joty tylko po spółgłoskach c, z, s, np.: racja, komisja, poezja, po innych spółgłoskach – i, np.: lilia, gwardia, sympatia, Maria, Zenobiusz.

kocaeli escort bayan bandirma escort bayan pornolar olgun pornolar instagram begeni hilesi